Nội dung chính
Gần 3.000 dự án bất động sản đang bị kẹt pháp lý, tổng vốn ước 2,4 triệu tỷ đồng, là nguồn cung tiềm năng nếu được tháo gỡ trong năm tới.
Tổng quan dự án bị vướng pháp lý và quy mô tài chính
Theo Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Văn Sinh tại Diễn đàn “Triển vọng thị trường bất động sản năm 2026” (Báo Xây dựng, 8/1/2026), cả nước hiện có 2.991 dự án bất động sản gặp khó khăn. Trong đó hơn 80% vướng mắc liên quan đến pháp lý, thủ tục đầu tư, đất đai, định giá và nghĩa vụ tài chính.
Số lượng và mức độ vướng mắc
- ~2.400 dự án bị dừng vì tranh chấp đất, thiếu giấy tờ đầu tư.
- Khoảng 500 dự án đang chờ duyệt hợp đồng BT (xây dựng‑chuyển giao).
- Tổng vốn ước 2,4 triệu tỷ đồng, tương đương gần 15% GDP năm 2025.
Phân loại theo thẩm quyền
Cho tới nay, 926 dự án đã được giải quyết. Các dự án còn lại được chia thành:
- 248 dự án thuộc thẩm quyền Quốc hội – đang nghiên cứu nghị quyết.
- 278 dự án thuộc Thủ tướng và các bộ, ngành – dự kiến giải quyết trong năm 2026.
- 114 dự án do địa phương xử lý theo hướng dẫn Trung ương.
Tiềm năng nguồn cung khi tháo gỡ
Nhà ở xã hội và nhà thương mại
Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết, mục tiêu Đề án 1 triệu căn đã đạt hơn 60%. Năm 2026 dự kiến bổ sung 160.000 căn nhà ở xã hội, giúp điều tiết thị trường và cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở cho người dân.
Đánh giá của chuyên gia
TS Nguyễn Văn Đính (Hiệp hội Bất động sản Việt Nam) nhận định: năm 2025 đã thấy nguồn cung mới tăng mạnh nhất kể từ 2020 nhờ các dự án được tháo gỡ. Thanh khoản cải thiện, giá bất động sản chững lại giữa năm.
Tác động tới thị trường và đầu tư
Thanh khoản và giá bất động sản
Dòng vốn tín dụng bất động sản đạt kỷ lục >4 triệu tỷ đồng, trong đó 1,8 triệu tỷ đồng chảy vào lĩnh vực này. Điều này tạo điều kiện cho các nhà đầu tư tái cấu trúc danh mục và tham gia các dự án quy mô lớn.
Cơ hội cho các nhà đầu tư
TS Nguyễn Minh Phong (Chuyên gia kinh tế) nhấn mạnh: việc hoàn thiện thể chế và cắt giảm thủ tục hành chính mở ra cơ hội tái cấu trúc toàn diện, đặc biệt ở miền Nam – khu vực tập trung nhiều dự án quy mô lớn.
Những thách thức và chiến lược doanh nghiệp
Mặc dù khởi động các dự án “đóng băng” sẽ tạo nguồn cung mới, doanh nghiệp vẫn phải đối mặt với áp lực nâng cao năng lực quản trị, đáp ứng tiêu chuẩn phát triển bền vững và thích ứng nhanh với môi trường chính sách mới.
Khi nguồn cung được khơi thông, thị trường sẽ sàng lọc các dự án kém chất lượng, nhường chỗ cho những nhà phát triển có tiềm lực tài chính vững mạnh và tầm nhìn dài hạn, đồng thời đẩy mạnh phát triển các khu đô thị lớn, gắn với hạ tầng giao thông và mô hình đô thị nén (TOD).
Nhìn về 2026
Với mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, chính sách tiền tệ linh hoạt và đẩy mạnh các mô hình đô thị mới, thị trường bất động sản có khả năng bước vào giai đoạn phục hồi bền vững khi các vướng mắc pháp lý được tháo gỡ đồng bộ.
Phương Uyên
