Nội dung chính
Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã khẳng định sẽ duy trì chỉ tiêu TFP và năng suất lao động trong Dự thảo Nghị quyết điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia 2021‑2030, mở ra khả năng đạt mức tăng trưởng GDP trên 10% mỗi năm.
Bối cảnh và yêu cầu điều chỉnh chỉ tiêu
Trong buổi thảo luận tại Quốc hội ngày 28/11, các đại biểu đã đề xuất nâng mức tăng trưởng năng suất lao động lên trên 9% và đóng góp của TFP (Total Factor Productivity) đạt ít nhất 60% để hỗ trợ mục tiêu “hai con số” – tăng trưởng GDP trên 10%/năm giai đoạn 2026‑2030.

Phân tích mô hình Solow và mục tiêu tăng trưởng
Đại biểu Nguyễn Mạnh Hùng trích dẫn mô hình Solow, cho rằng để đạt mức tăng trưởng GDP >10%/năm, tốc độ tăng năng suất lao động cần ở mức 9% trở lên và TFP phải đóng góp khoảng 60% tổng tăng trưởng. Đây là mức cao hơn so với đề xuất hiện tại của Dự thảo (8,5% và 55%).
So sánh với các nước trong khu vực
- Singapore: năng suất lao động gấp 8 lần Việt Nam.
- Nhật Bản, Hàn Quốc: khoảng 4‑5 lần.
- Malaysia: khoảng 3 lần.
- Thái Lan: khoảng 2 lần.
Khoảng cách này khiến các chuyên gia lo ngại rằng mục tiêu hiện tại chưa đủ sức kéo dài mức tăng trưởng cao trong 10‑15 năm tới.
Đánh giá quan điểm của các đại biểu
Đại biểu Nguyễn Anh Trí (Hà Nội) không đồng ý với chỉ tiêu “giường bệnh trên 1 vạn dân” – 35 giường/10.000 dân – cho rằng xu hướng chăm sóc sức khỏe hiện nay chuyển sang mô hình ngoại trú, giảm nhu cầu giường nội trú. Ông đề xuất thay thế bằng chỉ số chi tiêu y tế quốc gia (Total Health Expenditure – THE) tính theo % GDP, mức đề xuất: 8‑9% vào năm 2030, 15‑16% vào năm 2045.
Phản hồi của Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh rằng dù nhiều quốc gia đã giảm hoặc bỏ chỉ tiêu giường bệnh trong quy hoạch, nhưng hầu hết vẫn duy trì nó như một tiêu chuẩn thống kê quốc gia. Đồng thời, Bộ trưởng khẳng định sẽ ghi nhận ý kiến và xem xét bổ sung các chỉ tiêu mới phù hợp.
Phản hồi của Bộ trưởng và hướng đi tương lai
Theo lời Bộ trưởng, chỉ tiêu TFP và năng suất lao động đã được nghiên cứu kỹ lưỡng, được Bộ Chính trị và Ban Chấp hành Trung ương xem xét, và đã được đưa vào dự thảo Báo cáo chính trị Đại hội 14 của Đảng. Do đó, ông “xin phép được giữ nguyên” hai chỉ tiêu này trong dự thảo hiện tại.
Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng cam kết tiếp thu các đề xuất khác như chỉ số chi tiêu y tế %GDP, đồng thời sẽ xem xét điều chỉnh trong các vòng rà soát tiếp theo của Quy hoạch tổng thể quốc gia.
Kết luận và khuyến nghị
Việc duy trì chỉ tiêu TFP và năng suất lao động ở mức hiện tại cho thấy sự thận trọng của nhà nước trong việc không gây gián đoạn quá trình lập pháp. Tuy nhiên, để thực hiện mục tiêu “hai con số”, cần:
- Áp dụng các biện pháp tăng năng suất thực tiễn – đầu tư vào công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực, và cải cách quản lý doanh nghiệp.
- Định kỳ rà soát chỉ tiêu TFP, đồng thời bổ sung các chỉ số quốc tế như THE %GDP để phản ánh thực trạng y tế.
- Tăng cường minh bạch và công khai dữ liệu kinh tế, tạo môi trường tin cậy cho các nhà đầu tư và các bên liên quan.
Quy hoạch 2021‑2030 vẫn là nền tảng quan trọng, nhưng sự linh hoạt trong việc cập nhật chỉ tiêu sẽ là chìa khóa để Việt Nam đạt được mức tăng trưởng trên 10% trong thập kỷ tới.
Quý độc giả có ý kiến gì về việc điều chỉnh chỉ tiêu TFP và năng suất lao động? Hãy bình luận phía dưới và chia sẻ bài viết nếu thấy hữu ích.