Thanh niên và sinh viên là nhân tố cốt lõi quyết định sức mạnh cạnh tranh lâu dài của đất nước. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số đang thay đổi cách chúng ta làm việc, Đại hội Đảng lần thứ XIV đã đưa ra những định hướng chiến lược để khai thác tối đa tiềm năng của thế hệ trẻ.

1. Đại hội XIV và những thách thức toàn cầu

Đại hội XIV diễn ra khi các cường quốc đang tăng cường cạnh tranh chiến lược, kinh tế toàn cầu phục hồi chậm và có xu hướng phân mảnh. Đồng thời, khoa học‑công nghệ – đặc biệt là AI, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh – đang bùng nổ, tạo ra những cơ hội và rủi ro chưa từng có. Như ông Nguyễn Phan Bảo Thụy, Chủ tịch Hội Thanh niên, Sinh viên Việt Nam tại Pháp (UEVF) nhấn mạnh, “Đại hội XIV không chỉ là một sự kiện chính trị, mà còn là bản đồ chỉ đường cho Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới.”

2. Vai trò then chốt của thanh niên và sinh viên

Thanh niên và sinh viên không chỉ là lực lượng lao động tương lai; họ còn là những nhà sáng tạo, người tiên phong trong việc tiếp cận công nghệ mới và mô hình phát triển hiện đại. Đầu tư vào họ đồng nghĩa với việc đầu tư vào năng lực cạnh tranh dài hạn của quốc gia. Các nghiên cứu của World Economic Forum (2023) cho thấy, các quốc gia có tỷ lệ cao người trẻ tham gia R&D đạt mức tăng trưởng GDP trung bình 2,5% so với mức trung bình toàn cầu 1,8%.

2.1. Nhu cầu phát triển toàn diện

• Khả năng chuyên môn sâu trong các lĩnh vực công nghệ cao.
• Tư duy toàn cầu, kỹ năng đổi mới sáng tạo.
• Tinh thần cống hiến và gắn kết với mục tiêu quốc gia.

3. Những rào cản hiện tại trong việc kết nối nguồn lực trẻ

UEVF và Liên hiệp hội thanh niên, sinh viên Việt Nam châu Âu (VYSEF) đã chỉ ra một số khó khăn cụ thể:

1. Thiếu nguồn tài chính ổn định, dài hạn để duy trì các chương trình kết nối.
2. Hầu hết các sáng kiến dựa vào tinh thần tự nguyện, thời gian ngắn, chưa hình thành cơ chế bảo đảm tính bền vững.
3. Thông tin về các dự án, chương trình chưa được truyền tải đầy đủ, khiến nhiều tài năng trẻ “lúng túng” khi tìm kiếm cơ hội.
4. Chưa có diễn đàn đối thoại thực chất để cộng đồng trẻ ở nước ngoài trao đổi trực tiếp với lãnh đạo và doanh nghiệp trong nước.

4. Giải pháp: Xây dựng “hệ sinh thái mở” cho nguồn nhân lực trẻ

Để tháo gỡ các “điểm nghẽn”, ông Bảo Thụy đề xuất một hệ sinh thái mở, bao gồm:

• Thiết lập cơ chế tài trợ dài hạn, đa nguồn (nhà nước, doanh nghiệp, quỹ quốc tế).
• Phát triển nền tảng kỹ thuật số quốc gia để kết nối nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp với tài năng trẻ ở nước ngoài.
• Khuyến khích các mạng lưới trí thức trẻ toàn cầu – nơi Nhà nước đóng vai trò kiến tạo, còn thanh niên là người đề xuất sáng kiến.
• Triển khai các chương trình hợp tác nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, khởi nghiệp xuyên biên giới, và các lớp bồi dưỡng trực tuyến cho cán bộ trẻ.

Những mô hình này không chỉ giúp khai thác chất xám của cộng đồng người Việt trẻ ở nước ngoài mà còn tăng cường gắn kết giữa họ và thị trường trong nước, tạo ra luồng vốn tri thức luân chuyển liên tục.

5. Hành động thực tiễn của UEVF

UEVF đã và đang tập trung vào ba trụ cột chính:

1. Mở rộng mạng lưới trí thức trẻ tại Pháp và châu Âu, tập trung vào các lĩnh vực mũi nhọn như AI, công nghệ xanh và khởi nghiệp.
2. Đẩy mạnh kết nối học thuật‑khoa học‑công nghệ giữa cộng đồng trẻ ở nước ngoài và các viện nghiên cứu, doanh nghiệp trong nước.
3. Xây dựng các diễn đàn trao đổi, lớp bồi dưỡng cho cán bộ nòng cốt, giúp họ nâng cao năng lực hội nhập và luôn hướng về quê hương.

Những nỗ lực này được kỳ vọng sẽ biến UEVF thành “cầu nối tin cậy” giữa Đại hội XIV và cộng đồng thanh niên, sinh viên Việt Nam ở nước ngoài, góp phần vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và tự cường của đất nước.

Kết luận

Đại hội XIV đã vạch ra một tầm nhìn chiến lược, trong đó thanh niên và sinh viên không chỉ là người thụ hưởng mà còn là người kiến tạo. Khi các rào cản tài chính, thông tin và kết nối được tháo gỡ, nguồn lực trẻ sẽ trở thành động lực thực sự cho Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới.

Bạn có ý tưởng nào để nâng cao vai trò của thanh niên trong quá trình đổi mới? Hãy chia sẻ quan điểm của mình trong phần bình luận và theo dõi chúng tôi để cập nhật những tin tức, phân tích sâu hơn.